ह्रीं श्रीं क्लीं मेधा प्रभा जीवन ज्योती प्रचण्ड।
शांती क्रांती जागृत प्रगती रचना शक्ती अखंड॥
जगत जननी मंगल करणी गायत्री सुखधाम।
प्रणव सावित्री स्वधा स्वाहा पूरण काम॥
भूर्भुवः स्वः ॐ युत जननी। गायत्री नित कलिमल दहनी॥
अक्षर चोवीस परम पुनीता। इनमें वसें शास्त्र श्रुती गीता॥
शाश्वत सतोगुणी सत रूपा। सत्य सनातन सुधा अनूपा॥
हंसारूढ सितांबर धारी। स्वर्ण क्रांती शुची गगन-विहारी॥
ध्यान धरत पुलकीत हित होई। सुख उपजत दुःख दुर्मती खोई॥
कामधेनु तुम सुर तरू छाया। निराकार की अद्भुत माया॥
तुम्हरी शरण गहे जो कोई। तरे सकल संकट सों सोई॥
तुम्हरी महिमा पार न पावें। जो शारद शत मुख गुन गावें॥
चार वेद की मात पुनीता। तुम ब्रह्माणी गौरी सीता॥
महामंत्र जितने जग माहीं। कोउ गायत्री सम नाहीं॥
सृष्टी बीज जग जननी भवानी। कालरात्री वरदा कल्याणी॥
ब्रह्मा विष्णू रूद्र सुर जेते। तुम सों पावें सुरता तेते॥
तुम भक्तन की भक्त तुम्हारे। जननीहिं पुत्र प्राण ते प्यारे॥
पुरीत सकल ज्ञान विज्ञाना। तुम सम अधिक न जगमे आना॥
तुमहिं जाणी कछु रहे न शेषा। तुमहिं पाय कछु रहे न कलेशा॥
जाणत तुमहिं तुमहिं व्है जाई। पारस परसी कुधातू सुहाई॥
ग्रह नक्षत्र ब्रह्मांड घनेरे। सब गतीवान तुम्हारे प्रेरे॥
सकल सृष्टी की प्राण विधाता। पालक पोषक नाशक त्राता॥
मातेश्वरी दया व्रत धारी। तुम सन तरे पातकी भारी॥
मंद बुद्धी ते बुद्धी बल पावें। रोगी रोग रहीत हो जावें॥
दरिद्र मीटे कटे सब पीरा। नाशे दुःख हरे भव भीरा॥
गृह क्लेश चीत चिंता भारी। नाशे गायत्री भय हारी॥
भूत पिशाच सगळे भय खावें। यम के दूत नीकट नहिं आवें॥
जो सधवा सुमरें चीत लाई। अछत सुहाग सदा सुखदायी॥
घर वर सुख प्रद लहे कुमारी। विधवा रहे सत्य व्रत धारी॥
जो सतगुरू सो दीक्षा पावे। सो साधन को सफल बनावे॥
सुमरन करे सुरूची बडभागी। लहे मनोरथ गृही विरागी॥
अष्ट सिद्धी नवनिधी की दाता। सब समर्थ गायत्री माता॥
जो जो शरण तुम्हारी आवें। सो सो मन वांछीत फळ पावें॥
बल बुद्धी विद्या शील स्वभाऊ। धन वैभव यश तेज उछाऊ॥
सकल बढें उपजे सुख नाना। जे हे पाठ करे धरी ध्याना॥
हे चालीसा भक्ती युत पाठ करे जो कोई।
तापर कृपा प्रसन्नता गायत्री की होय॥
परिचय
श्री गायत्री माता चालीसा ही माँ गायत्री यांना समर्पित एक भक्तीपर प्रार्थना आहे, ज्यांना हिंदू परंपरेत दैवी ज्ञान, शुद्धता, आध्यात्मिक प्रकाश आणि पवित्र शहाणपणाचे प्रतीक मानले जाते. माँ गायत्री यांचा संबंध प्रसिद्ध गायत्री मंत्राशी आहे आणि ज्ञानाची स्पष्टता, आंतरिक शिस्त, विद्या आणि आध्यात्मिक प्रगती इच्छिणारे भक्त त्यांची उपासना करतात.
श्री गायत्री माता चालीसाचे बोल भक्तांना मनापासून प्रार्थनेद्वारे दैवी मातेचे स्मरण करण्याचा एक सोपा मार्ग प्रदान करतात. चालीसेचा पाठ नित्य पूजा, सकाळची प्रार्थना, ध्यान, आध्यात्मिक अभ्यास किंवा माँ गायत्रींना समर्पित विशेष प्रसंगी केला जाऊ शकतो.
गायत्री माता यांना परंपरेने पाच मुखे आणि अनेक हातांनी दर्शविले जाते, जे दैवी ज्ञानाचे विविध पैलू आणि शक्तीचे सामर्थ्य दर्शवतात. त्यांची उपासना विचारांच्या शुद्धीकरणाशी आणि आध्यात्मिक जाणीव जागृत करण्याशी निगडीत आहे.
श्री गायत्री माता चालीसाचे महत्त्व केवळ भौतिक आशीर्वादांपर्यंत मर्यादित नाही. भक्त माँ गायत्रींकडे चांगले निर्णय घेण्याचे शहाणपण, अज्ञानावर मात करण्याची शक्ती, धर्माचे पालन करण्याची शिस्त आणि काय फायदेशीर आणि काय हानिकारक आहे यातील फरक ओळखण्याची स्पष्टता मिळावी अशी प्रार्थना करतात.
विद्यार्थी, आध्यात्मिक साधक, गृहस्थ, शिक्षक आणि विविध हिंदू परंपरेतील भक्त प्रार्थना आणि मंत्र जपाद्वारे माँ गायत्रींचे स्मरण करू शकतात. चालीसेचा पाठ शांत पूजेच्या वातावरणात वैयक्तिकरित्या किंवा कुटुंबासह केला जाऊ शकतो.
महत्त्वाची टीप: हिंदू परंपरेत गायत्री उपासनेच्या विविध पद्धती आहेत. साधी भक्तीपर प्रार्थना स्वतःच्या कौटुंबिक परंपरेनुसार केली जाऊ शकते. औपचारिक मंत्र साधना, दीक्षा-आधारित पद्धती आणि विशेष विधी पात्र गुरू किंवा स्थापित परंपरेच्या मार्गदर्शनानुसारच केले पाहिजेत.
- एखादी निवड केल्याने पूर्ण पृष्ठ रीफ्रेश होते.
- नवीन विंडोमध्ये उघडते.